Ακτιβισμός και Social Media

Τα social media, ή αλλιώς οι πλατφόρμες μέσων κοινωνικής δικτύωσης, έχουν γίνει μέρος της καθημερινότητας μας. Η κοινωνία φαίνεται να έχει διχαστεί σε δύο μέρη, τον υλικό κόσμο και τον διαδικτυακό. Άλλες κοινωνικές συμπεριφορές είναι αποδεκτές στον έναν και άλλες στον άλλο. Για παράδειγμα, ο διαδικτυακός κόσμος φαίνεται να επιτρέπει ίσως και πιο επιθετικές λεκτικές συμπεριφορές.

Ακτιβισμός και Social Media

ΓΡΑΦΕΙ Η ΛΙΛΗ Β.

Παρόλο που υπάρχει αυτός ο διχασμός, υπάρχει και μια ξεκάθαρη σύνδεση. Ότι γίνεται στον ένα κόσμο επηρεάζει και τον άλλο, όπως και πολλά πράγματα μεταφέρθηκαν από τον ένα κόσμο στον άλλο. Για παράδειγμα το μάρκετινγκ, η διδασκαλία, τα ψώνια και πιο σημαντικά ο ακτιβισμός.

Ο ακτιβισμός δεν μεταφέρθηκε απλά στο διαδίκτυο, αλλά τον “βάσταξε” στους ώμους του.

Από εκεί που ο ακτιβισμός είχε συγκεκριμένο χρόνο και τόπο, ξαφνικά είχε την ικανότητα να είναι παντού και κάθε στιγμή. Έγινε ένα πολύ σημαντικό μέρος του τετάρτου κύματος Φεμινισμού.

Ξεκινώντας περίπου το 2012, το τέταρτο κύμα Φεμινισμού χαρακτηρίζεται από τρία στοιχεία: την ενδυνάμωση των γυναικών, την διαθεματικότητα και την χρήση του διαδικτύου.
Έπαιξε τόσο μεγάλο ρόλο που κατάφερε να δημιουργήσει μια συλλογική ταυτότητα που έχει ως βάση την διαθεματικότητα, αφήνοντας πίσω σιγά σιγά διαφόρων ειδών διακρίσεων.

13 Ιουλίου 2013, ο Τζορτζ Ζίμερμαν αθωώθηκε από τον θανατηφόρο πυροβολισμό του Τρέιβον Μάρτιν. Κατευθείαν, πολλά άτομα έσπευσαν στο Twitter να εκφράσουν την απογοήτευσή τους υπενθυμίζοντας στον κόσμο μια απλή αλήθεια: Black Lives Matter. Τα tweets που έγραψαν σηματοδότησαν τις πρώτες χρήσεις του γνωστού τώρα hashtag, που μετέπειτα μπήκε στο mainstream τον Νοέμβριο του 2014, όταν μια δικαστική επιτροπή αρνήθηκε να καταγγείλει τον Ντάρρεν Ουίλσον για τον θάνατο του Μάικλ Μπράουν.

Με τον θάνατο του Τζορτζ Φλόιντ στις 25 Μαΐου του 2020, o διαδικτυακός ακτιβισμός επιταχύνθηκε τρομερά.

Μέσα στις επτά μέρες μεταξύ της δολοφονίας του Τζορτζ Φλοιντ και την επίθεση των αστυνομικών στους διαδηλωτές στην πλατεία Λαφαγιέτ, την 1η Ιουνίου, το hashtag #BlackLivesMatter είχε 3,4 εκατομμύρια αναρτήσεις.

3 Μαρτίου του 2021, η Σαρα Έβεραρντ εξαφανίστηκε. Αργότερα βέβαια μαθεύτηκε η τραγική της ιστορία, με θύτη τον αστυνομικό Ουέιν Κάζενς.

10 Μαρτίου του 2021, τα Ηνωμένα Έθνη γυναικών ή αλλιώς UN Women δημοσίευσαν μια αναφορά με σχέση την σεξουαλική παρενόχληση των γυναικών στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ένα από τα σοκαριστικά ευρήματα ήταν ότι μόνο 3% των γυναικών, ηλικίας 18-24, δεν είχαν υποστεί κανένα είδος σεξουαλικής παρενόχλησης.

Το άλλο σοκαριστικό στατιστικό, ή ίσως για τις γυναίκες όχι τόσο, ήταν ότι 96% των γυναικών δεν έκαναν καταγγελία. Ο λόγος; Δεν πίστευαν ότι θα φέρει κάποιο αποτέλεσμα.

Έτσι ξεκίνησε μία θύελλα από ποστ με το hashtag #97percent με πάνω από 473 εκατομμύρια προβολές στο Tik Tok.

Μετέπειτα ακολούθησε το Twitter και το Instagram. Τα σόσιαλ γέμισαν με ποστ και βιντεο γυναικών και κοριτσιών με προσωπικές τους εμπειρίες σεξουαλικής παρενόχλησης και κακοποίησης. Αυτό βέβαια, άνοιξε μία σοβαρή συζήτηση με σχέση την σεξουαλική κακοποίηση που βιώνουν οι γυναίκες στην καθημερινή τους ζωή και την σύνδεση που έχει αυτό με την Κουλτούρα Βιασμού.

Παρόμοια επίδράση είχαν και οι 17 γυναικοκτονίες του 2021 στην Ελλάδα.

Κάθε μια έδωσε ακόμα μεγαλύτερο κίνητρο, όχι απλά για ακτιβισμό μέσω του διαδικτύου, αλλά και για να ανοιχτεί η συζήτηση για το θέμα της γυναικοκτονίας. Τι είναι και ποια είναι η ρίζα της.

Δυστυχώς βέβαια ακόμα περιμένουμε να αναγνωριστεί ο όρος νομικά, όχι απλά για να υπάρχει ως λέξη αλλά και για να μπορεί να καταγραφεί το κάθε περιστατικό.

Επιπλέον θύελλα στα social media προκάλεσε το κίνημα #MeToo, που επιτέλους έφτασε στην Ελλάδα, όπως και η υπόθεση του Ζακ Κωστόπουλου, αλλά και αμέτρητες άλλες υποθέσεις.

Η κάθε μία από αυτές ξεκίνησε την δικιά της συζήτηση. Θέματα που όχι απλά φαίνονται ξενικά, αλλά είναι πρωτόγνωρα για την Ελλάδα.

Τι είναι η γυναικοκτονία, η συναίνεση, η κουλτουρα βιασμού, η διαθεματικότητα, συστήματα καταπίεσης, ομοφοβία κ.λπ.

Έτσι, σίγα σιγά βλέπουμε να δημιουργείται μία συλλογική ταυτότητα που έχει ως στόχο την εξέλιξη της Ελλάδας.

Θέλει να πάρει την Ελλάδα που έχει ως βάση αρχαϊκές ιδεολογίες, και να την εξελίξει σε μία Ελλάδα που κινείται μακριά από διακρίσεις, με έναν χαρακτήρα που φαίνεται να της ταιριάζει περισσότερο, έναν χαρακτήρα ελευθερίας.

Όλα αυτά τα παραδείγματα είναι εκδηλώσεις συλλογικής ταυτότητας, που χρειάζεται να κατανοηθούν ως το σύνολο λειτουργιών μέσω των οποίων τα κοινωνικά κινήματα ορίζουν τη συλλογική αίσθηση του εαυτού τους. Ποιοι είναι και τι αντιπροσωπεύουν, στο πλαίσιο του σύγχρονου ακτιβισμού των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, όπως ο ακτιβισμός μεταδόθηκε μέσω των social media (Facebook,Twitter και Tik Tok).

Οι πλατφόρμες μέσων κοινωνικής δικτύωσης, έχουν παίξει κεντρικό ρόλο στη διαδικασία κατασκευής μιας καινούργιας ταυτότητας. Μιας ταυτότητας που φαίνεται να έχει ένα συλλογικό χαρακτήρα.

Ο ακτιβισμός μέσω των social media δεν επηρεάζει απλά την κοινωνική συλλογική ταυτότητα αλλά την πλάθει, την αλλάζει σε κάτι το τελείως διαφορετικό, και μέχρι στιγμής σε κάτι που αρνείται πια να δεχθεί τις διακρίσεις ως μία κοινωνική νόρμα.

Ακολουθήστε το 20/20 Magazine στο Google News, στο Facebook, το Twitter και το Instagram.
ΠΡΟΒΟΛΗ
ΠΡΟΒΟΛΗ